Mavzular
Matematika / Arifmetika
Oddiy kasrlar
⭐ — imtihonda eng ko'p ishlatiladigan formulalar.
Asosiy tushunchalar
- Kasr : — surat, — maxraj (). Maxraj butun nechta teng bo'lakka bo'linganini, surat nechtasi olinganini bildiradi.
- To'g'ri kasr: (qiymati dan kichik). Noto'g'ri kasr: .
- Aralash son va noto'g'ri kasr:
Kasrning asosiy xossasi
- ⭐ Surat va maxrajni bir xil nolga teng bo'lmagan songa ko'paytirish yoki bo'lish kasrning qiymatini o'zgartirmaydi:
- Qisqartirish: surat va maxrajni ularning EKUBiga bo'lamiz. Masalan, .
Kasrlarni taqqoslash
- Maxrajlari bir xil bo'lsa, surati katta bo'lgan kasr katta.
- Suratlari bir xil bo'lsa, maxraji kichik bo'lgan kasr katta.
- Umumiy holda: ().
Amallar
- ⭐ Qo'shish va ayirish (bir xil maxrajda):
- ⭐ Umumiy holda: (yoki EKUK orqali umumiy maxrajga keltiriladi).
- ⭐ Ko'paytirish: (avval qisqartirish mumkin)
- ⭐ Bo'lish:
- Butun songa ko'paytirish: . Butun songa bo'lish: .
Kasrni topish masalalari
- Sonning qismi: . Masalan, ning qismi .
- Qismi ma'lum bo'lsa, butunni topish: . Masalan, qaysi sonning qismi : .
- Teskari son: ning teskarisi , ko'paytmalari .
Mashq qiling
45 ta savol, vaqt bilan, izohlari bilan.