Мавзулар
Математика / Арифметика
ЭКУБ ва ЭКУК
⭐ — имтиҳонда энг кўп ишлатиладиган формулалар.
Таърифлар
- ⭐ ЭКУБ (энг катта умумий бўлувчи) — берилган сонларнинг ҳаммасини бўладиган энг катта натурал сон.
- ⭐ ЭКУК (энг кичик умумий каррали) — берилган сонларнинг ҳаммасига бўлинадиган энг кичик натурал сон.
- Агар бўлса, ва ўзаро туб. Масалан, .
Туб кўпайтувчиларга ажратиш усули
Сонларни туб кўпайтувчиларга ажратамиз:
- ⭐ ЭКУБ — умумий туб кўпайтувчиларнинг энг кичик даражалари кўпайтмаси.
- ⭐ ЭКУК — барча туб кўпайтувчиларнинг энг катта даражалари кўпайтмаси.
Мисол. ва .
Муҳим боғланиш
- ⭐ Икки сон учун:
- Текшириш: ✓
- Бу боғланиш фақат икки сон учун тўғри; учта сонда ишламайди.
Эвклид алгоритми (ЭКУБ учун)
ни га қолдиқли бўламиз, кейин ни қолдиққа, шу тарзда қолдиқ нол бўлгунча. Охирги нолдан фарқли қолдиқ — ЭКУБ.
- , бунда — ни га бўлгандаги қолдиқ.
- Мисол: : , . Жавоб: .
Қўлланилиши
- Касрни қисқартириш: сурат ва махражни уларнинг ЭКУБига бўламиз.
- Касрларни қўшиш: умумий махраж сифатида махражларнинг ЭКУКини оламиз.
- "Неча кундан кейин яна бирга учрашади" каби масалалар ЭКУК, "энг кўпи билан неча қисмга тенг бўлиш" кабилар ЭКУБ орқали ечилади.
Машқ қилинг
30 та савол, вақт билан, изоҳлари билан.